Vraag het de burgemeester

Publicatiedatum: 
woensdag 14-02-2018
Elke week beantwoordt burgemeester Onno Hoes in zijn column een vraag. Woensdag 7 februari was de vraag: "U heeft samen met uw collega-burgemeester een brief aan de Tweede Kamer gestuurd. Waarom?"

Burgemeester Onno Hoes:

“Omdat Pieter Heiliegers van Haarlemmerliede en Spaarnwoude en ik vinden dat er in de Tweede Kamer misschien een verkeerde indruk kan ontstaan over onze aanstaande fusie. Er wordt namelijk door de Dorpsraad van Spaarndam(-West) voorgesteld Spaarndam-Oost bij hen te voegen door een grenscorrectie. Dat zou betekenen dat bijna de helft van de bevolking van Haarlemmerliede en Spaarnwoude – 2800 inwoners van de ruim 5700 – bij het Haarlemse Spaarndam-West met 600 inwoners gevoegd zou worden. Iets wat voorkomen moet worden. Haarlemmerliede en Spaarnwoude heeft van het begin af aan luid en duidelijk gezegd dat ze ongedeeld samen wil gaan met een andere gemeente. Wij hebben dat in Haarlemmermeer altijd onderschreven. Als er al sprake zou zijn van een grenscorrectie zou het logischer zijn Spaardam-West bij de nieuwe gemeente Haarlemmermeer te voegen. En laten we niet vergeten dat 91 procent van de ingediende zienswijzen positief is over ons samengaan. Ook in Spaarndam-Oost. Een aanpassing van de gemeentegrenzen zou dit breed gedragen standpunt schofferen. Een aanpassing die trouwens helemaal niet nodig is, omdat de huidige gemeente Haarlemmermeer al veel ervaring heeft met elf dubbeldorpen aan beide zijden van de Ringvaart.  Daar wordt uitstekend samengewerkt en worden woon-, werk-, recreatie- en zorgwensen niet gehinderd door gemeentegrenzen. Dat blijft vanzelfsprekend ook gelden voor de nieuwe gemeente Haarlemmermeer. Tot slot is het belangrijk om vast te stellen dat dit een schoolvoorbeeld is van een herindeling van onderop met een heel breed draagvlak onder inwoners en ondernemers. Daarom is het cruciaal nu zo’n brief te schrijven, omdat de Tweede Kamer voor 1 mei besluit over het wetsvoorstel over onze fusie.”

 
De brief van 2 februari 2018 aan de Tweede Kamer.

De volledige tekst van de brief:
 

Geachte commissie,
 
Wij hebben op 31 januari jl. met aandacht de hoorzitting van uw commissie gevolgd. In de vergadering werd tot onze verbazing de suggestie gewekt dat een grenswijziging een wens is van de gehele bevolking van Spaarndam en dat dit bovendien geen noemenswaardig effect zou hebben op het traject van de bestuurlijke samenvoeging.
Met deze brief willen wij u informeren over de effecten die het gehoor geven aan dit verzoek voor het herindelingsproces heeft. en onderstrepen dat de inwoners andere meningen hebben gegeven dan die door het bestuur van de dorpsraad werden geuit.
 
Zienswijze
De twee in de vergadering toegelichte zienswijzen zijn geen representatieve afspiegeling van het geheel aan zienswijzen die wij in de loop van het proces van sportverenigingen, dorpsvertegenwoordigingen, ondernemers, buurgemeenten en vele andere organisaties en individuen hebben ontvangen en meegewogen. U kunt deze in het logboek terugvinden.
 
De dorpsvereniging Haarlemmerliede en Spaarnwoude onderschrijft in haar inspraakreactie het wetsvoorstel en expliciet de zorgvuldigheid van het proces. De dorpsraad Spaarndam verzoekt u nu om het wetsvoorstel ingrijpend te amenderen. Zij stellen u voor om met een grenswijziging de 2.800 inwoners van Spaarndam-Oost te Haarlemmerliede en Spaarnwoude te voegen bij het 600 inwoners tellende Spaarndam-West behorende bij de gemeente Haarlem.
Een dergelijke grenswijziging zou een ernstige inbreuk zijn op ons zorgvuldige proces dat wij in nauwe samenspraak met onze inwoners hebben doorlopen. Daar waar in de vergadering de suggestie gewekt werd dat dit slechts een eenvoudige aanpassing van de wet betreft, willen wij u er op wijzen dat dit een besluit zou zijn, dat juist grote negatieve gevolgen heeft. Wij lichten deze gevolgen voor het draagvlak in de samenleving en het bestuurlijke proces om te komen tot een nieuwe gemeente kort toe.
 
1.         Een aanpassing van de gemeentegrenzen schoffeert het breed gedragen standpunt van de gemeenschap.
Zoals u in de vele bijlagen bij het herindelingsadvies kunt lezen heeft onze werkwijze geresulteerd in een groot maatschappelijk draagvlak. Wij hebben met raadplegingen, internetpeilingen, interviews, inspreekmogelijkheden tijdens raads- en commissievergaderingen, schriftelijke reactiemogelijkheden en overleggen met dorps- en wijkraden de samenleving nauw betrokken bij elke stap in het proces. Ook zijn diverse experttafels en inloopbijeenkomsten georganiseerd waar de samenleving haar stem heeft laten horen. De respons tijdens deze gelegenheden was overweldigend positief, ook in Spaarndam. Dit zien wij ook terug in het feit dat 91 procent van de ingekomen zienswijzen het herindelingsontwerp volledig ondersteunt.
 
Onze 50 gemeenteraadsleden hebben als de lokale volksvertegenwoordigers ál hun besluiten voor een ongedeelde herindeling unaniem genomen. Acht van de elf gemeenteraadsleden van Haarlemmerliede en Spaarnwoude wonen in Spaarndam en hebben hun keuze weloverwogen gemaakt. Het provinciebestuur, de minister en de Raad van State hebben vervolgens het herindelingsadvies zonder enig voorbehoud overgenomen. Een fundamentele wijziging van het wetsvoorstel aan het eind van dit proces doet geen recht aan de grote betrokkenheid van vele inwoners en de zorgvuldigheid van de lokale en regionale democratisch genomen besluiten.
 
2.         Een grenswijziging is niet nodig om de gemeenschap in dubbeldorpen te verbinden.
Wij zien in de samenleving in het dubbeldorp Spaarndam geen enkele aanleiding voor een drastische ingreep zoals een grenswijziging. Aan beide kanten van de gemeentegrens zien wij vele initiatieven om samen te werken aan de toekomst van Spaarndam. Inwoners van Spaarndam zijn georiënteerd op verschillende omliggende kernen. Zij maken, net als de inwoners van de 11 dubbeldorpen in het huidige Haarlemmermeer, gebruik van de diversiteit in hun omgeving en laten zich voor hun woon-, werk-, recreatie- of zorgwensen niet hinderen door gemeentegrenzen. Buurgemeenten hanteren op sommige thema’s ander beleid, dat vraagt om onderlinge afstemming en een lokale verbinder. De gebiedsmanagers spelen daar een belangrijke rol in. Een optimale samenwerking en een goede verstandhouding tussen buurgemeenten is echter cruciaal.
 
3.         Een grenswijziging frustreert de integratie van de organisaties en gemeenschappen.
Beide gemeenten zijn hard bezig met de praktische voorbereidingen voor de herindeling per 1 januari 2019. Dit doen wij met als doel om de bestuurlijke fusie voor alle inwoners soepel te laten verlopen. Zo is het jaar 2017 gebruikt om de dienstverlening vanuit de werkorganisatie aan de inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties in Spaarndam, Halfweg, Spaarnwoude, Haarlemmerliede, Penningsveer en het buitengebied vorm te geven. Het opeens overhevelen van bijna 50 procent van het aantal inwoners van Haarlemmerliede en Spaarnwoude naar een buurgemeente, zal onvermijdelijk de voortgang van de bestuurlijke herindeling frustreren. Daarmee tast het ook de doelstelling van een soepele herindeling aan.
 
4.         Wijziging van de uitgangspunten van de herindeling zet het regionale en lokale bestuurlijke draagvlak en evenwicht op het spel.
Het proces is vanaf begin 2013 opgebouwd uit zorgvuldige stappen: de uitvraag van de gemeente Haarlemmerliede en Spaarnwoude, de door de mogelijke partners opgestelde bidbooks en ten slotte het democratische keuzeproces. De uiteindelijke keuze van de gemeenteraad van Haarlemmerliede en Spaarnwoude is onlosmakelijk verbonden met het besluit om ongedeeld samen te gaan met Haarlemmermeer, omdat de gemeenteraad ervan overtuigd is dat daar de belangen van alle kernen in de beste handen zijn. De gemeenteraad van Haarlemmermeer heeft het aanbod om samen te gaan op basis van deze uitgangspunten aangenomen. Een grenswijziging van de bebouwde kom van Spaarndam-Oost zou een aanzienlijke verarming van het gebied betekenen.
 
Daar komt bij dat de gemeente Velsen in haar zienswijze heeft aangekondigd zich opnieuw te zullen mengen in de discussie over de nieuwe gemeentegrenzen, mocht daar alsnog aan getornd worden. De provincie Noord-Holland stelt in haar advies expliciet dat de regionale verhoudingen met deze samenvoeging zoals voorgesteld juist goed in balans blijven. Daar past een naar landjepik neigende interventie aan het einde van het proces niet bij.
 
Het voorliggende wetsvoorstel, wat een schoolvoorbeeld is van een herindeling van onderop, biedt de beste basis om een nieuwe bestuurskrachtige gemeente te vormen voor de samenleving in ál onze kernen. Een gemeente die bovendien haar belangrijke rol in de Metropoolregio Amsterdam nog beter kan vervullen. Wij hopen dan ook op een vlotte behandeling van het wetsvoorstel en uw positieve besluit.
 
Hoogachtend,
burgemeester en wethouders van de gemeente Haarlemmermeer en burgemeester en wethouders van de gemeente Haarlemmerliede en Spaarnwoude